tedvanlieshout.nu

schrijver, dichter, beeldend kunstenaar

De Grote Vriendelijke Podcast: Bart Moeyaert

with 2 comments

De extra lange aflevering met Bart Moeyaert staat online, net als een door hem uitgesproken lezing, die ook in het gesprek met Jaap Friso en Bas Maliepaard ter sprake komt.

Ik heb er na beluistering (de lezing heb ik helemaal gehoord en een deel van de reguliere podcast; de rest laat ik lekker liggen tot morgenochtend) spijt van dat ik vanmorgen op mijn weblog heb gezegd dat het geen omissie is dat ten behoeve van het rapport van de Raad voor Cultuur en de Onderwijsraad schrijvers, illustratoren en uitgevers niet zijn geraadpleegd. Dat was te mild van mij.

Het enkele feit dat de creatievelingen geheel buiten het rapport zijn gehouden laat goed zien dat de Raad voor Cultuur en de Onderwijsraad met veronachtzaming kijken naar de makers; ze zijn geïnteresseerd in het onderwijskundige aspect, maar niet in het kunstzinnige en niet in het boek als cultureel erfgoed. Dat kinderen recht hebben op hun aandeel in kunst en cultuur, daaraan gaat het rapport zo goed als volledig voorbij. – Dank, Bart, dat je me weer even op het juiste spoor hebt gezet.

Written by Ted

25 juni 2019 at 13:11

Geplaatst in Diversen

Een oproep tot een leesoffensief. – Gelezen.

with 8 comments

Gisteren verscheen dit rapport, een advies aan de minister van de Raad voor Cultuur en de Onderwijsraad om de zorgwekkende toestand van de alfabetisering aan te pakken. Ik heb het gelezen. Het advies komt er kort gezegd op neer dat er meer diep-gelezen moet worden, in plaats van wat nu vaak gebeurt: skimmen (een tekst diagonaal lezen om te zien waar het over gaat en de interessante passages op te sporen). Leerlingen leren onvoldoende geconcentreerd te lezen. Ze hebben voor hun leesvaardigheid langere, verhalende teksten nodig, maar dat sluit een genre als poëzie zeker niet uit.

Aan de totstandkoming van het rapport zijn geen makers van boeken te pas gekomen; over hun hoofden heen wordt wel het advies gegeven dat er meer multicultureel boekengoed moet komen en dat het Letterenfonds daar een stimuleringsprogramma voor op poten zou kunnen zetten. Ik kan me hier in vinden, omdat men er nu te veel op vertrouwt dat bestaande (witte) auteurs hun hoofdpersonage Mohamed en Fatmia zullen gaan noemen, bij gebrek aan voldoende auteurs met een multiculturele achtergrond die zélf kwalitatief goede boeken voor de jeugd schrijven.

Voor de rest laat het advies de makers met rust en richt zich op school, bibliotheek, ouders/begeleiders/verzorgers. Wel adviseert het rapport programma’s waarbij auteurs scholen bezoeken, maar de nadruk ligt toch op het instellen van leesconsulenten, getrainde adviseurs op het gebied van de letteren. Ook dat vind ik een goed idee, al kost dat natuurlijk geld dat er niet is.

dBoS (de bibliotheek op school) komt zeker te sprake in het rapport, maar het probleem van de niet betaalde leenrechtgelden niet. Wel blijkt er sprake te zijn van abonnementsgeld als je een dBoS op school hebt, maar dat geld komt dus niet ten goede aan de auteurs van het uitleengoed. – Überhaupt komt de financiële positie van de makers van boeken niet aan de orde.

Inhoudelijk vind ik het een goed rapport met zinnige adviezen en is het geen omissie dat schrijvers, illustratoren en uitgevers niet zijn geraadpleegd.

Written by Ted

25 juni 2019 at 07:14

Geplaatst in Diversen

‘Zorg voor meer leesplezier bij jongeren’

leave a comment »

Vandaag is een rapport aangeboden aan de minister over leesbevordering. Het is een welwillend rapport – Leesoffensief – dat vooral ánderen oproept om iets aan leesbevordering te doen. Wie de lijst aanschouwt van wie allemaal zijn geraadpleegd, zal opvallen dat geen enkele schrijver, geen enkele illustrator en geen enkele uitgever is uitgenodigd om vanuit zijn/haar expertise te vertellen. Maar dat zijn wel degenen die moeten zorgen voor het leesmateriaal.

Hieronder de samenvatting die door de indieners van het rapport zelf is aangeboden.

Hoe kunnen jongeren vaker, met meer plezier en beter gaan lezen? Daarvoor moeten bibliotheken, scholen en ouders de handen ineenslaan en de Rijksoverheid meer investeren in een samenhangend leesbeleid. Dit staat in het advies ‘Lees! Een oproep tot een leesoffensief’ dat de Onderwijsraad en de Raad voor Cultuur vandaag hebben aangeboden aan de minister van OCW, Ingrid van Engelshoven.

Jongeren lezen minder en vooral minder lang. Ze lezen wel veel korte tekstjes (vooral online), maar voor ‘diep lezen’ (het geconcentreerd lezen van langere teksten of boeken) zijn jongeren nauwelijks gemotiveerd. Daarom doen ze het te weinig en hierdoor blijven hun woordenschat en leesvaardigheid achter. Het gevolg is dat deze jongeren minder goed functioneren op school en dat het voor hen lastiger is om goed te kunnen deelnemen aan de samenleving. Denk bijvoorbeeld aan het lezen van een bijsluiter bij medicijnen of een e-mail van een verzekeraar. Weinig lezen kan ook zorgen voor laaggeletterdheid. Terwijl lezen juist ook plezier, ontspanning, inspiratie en troost biedt.

De Onderwijsraad en de Raad voor Cultuur adviseren daarom om leesmotivatie weer voorop te zetten en een offensief te starten om lezen te bevorderen. Dit kan als volgt:

Zorg ervoor dat jongeren en kinderen veel boeken en verhalen (papier of digitaal) om zich heen hebben en stimuleer hen om deze te lezen. Borg dat gemeenten hun verantwoordelijkheid voor bibliotheken nemen en dat iedere school een uitnodigende bibliotheek heeft. Het is essentieel dat de boeken en verhalen aansluiten bij de belevingswereld van jongeren en dat er soepeler wordt omgegaan met wat er in de klas gelezen mag worden.  Uitgeverijen, bibliotheken en schoolbesturen moeten hiermee aan de slag.

Bibliotheken en scholen moeten ervoor zorgen dat er leraren, leesspecialisten en andere volwassenen (bijvoorbeeld ouders) zijn die jongeren stimuleren en ondersteunen bij het lezen. Op deze manier ontstaat een cultuur waarin lezen vanzelfsprekend en belangrijk is. Jongeren zijn namelijk meer geneigd om te lezen wanneer ze worden omgeven door een leescultuur.

De landelijke overheid, gemeenten, scholen en bibliotheken moeten het vergroten van de leesmotivatie van jongeren prioriteit geven. Het hoort bij de kerntaak van scholen en bibliotheken. De overheid moet meer geld hierin investeren en een geïntegreerd en samenhangend leesbeleid voeren.

Het volledige rapport staat hier.

Written by Ted

24 juni 2019 at 14:54

Geplaatst in Diversen

Zelf granola maken

with one comment

granolaNiemand strooit ’s ochtends zout in de yoghurt of melk. Behalve als je muesli of granola uit een pak erbij gooit, want daar zit zout in. Dat ergert mij dan, want ik proef dat niet en ik wil zout zo veel mogelijk in eigen hand houden. Toen ik ergens logeerde maakte de gastvrouw zelf granola, zonder zout, en ik dacht: dat kan ik ook. En dat is ook zo. Het meest eenvoudige recept is dit:

Strooi in een bakblik havermoutvlokken, zonnebloempitten en wat je verder aan zaden nog interessant vindt: chiazaad, hennepzaad, sesamzaad, maanzaad, enzovoort. Je kunt er uiteraard ongezouten noten bij doen.

Schenk er wat zonnebloemolie over uit en wat honing. Vervolgens goed mengen met een vork, zodat alles elkaar even heeft aangeraakt, en dan zo’n tien minuten op 170 graden in de oven.

Wie verstandig is roert alles halverwege om, want aan de randen gaat het sneller. Wie dat vergeet moet letten op zijn neus. Zodra je ruikt: hé, er staat iets in de oven! moet je naar de oven hollen, die uitzetten, het bakblik eruit halen en alles omscheppen. Laten afkoelen, eventueel mengen met rozijnen en ander gedroogd fruit. Pas als het koud is in een trommeltje doen en dan kun je het twee weken bewaren.

Written by Ted

23 juni 2019 at 08:53

Geplaatst in Diversen

Jörgen vlogt de Griffels 2019

leave a comment »

Written by Ted

20 juni 2019 at 07:47

Geplaatst in Diversen

En dit zijn alle winnaars! Gefeliciteerd allemaal!

leave a comment »

Zilveren Griffels

Mac Barnett – De wolf, de eend en de muis (prentenboek)
Oliver Jeffers – Die eland is van mij (prentenboek)
Dolf Verroen – Droomopa (6-9 jaar)
Edward van de Vendel – Vosje (6-9 jaar)
Jef Aerts – De blauwe vleugels (9-12 jaar)
Gideon Samson – Zeb. (9-12 jaar)
Bart Moeyaert – Tegenwoordig heet iedereen Sorry (12-15 jaar)
Susin Nielsen – Het ongemakkelijke dagboek van Henry K. Larsen (12-15 jaar)
Jan Paul Schutten – Het mysterie van niks en oneindig veel snot (informatief)
Arend van Dam – De reis van Syntax Bosselman (informatief)
Bibi Dumon Tak – Laat een boodschap achter in het zand (poëzie)
Maria van Donkelaar – Zo kreeg Midas ezelsoren (poëzie)

Vlag en Wimpels

Mark Haayema – Johannes de Parkiet (prentenboek)
Hadi Mohammadi – Het meisje en haar zeven paarden (prentenboek)
Janneke Schotveld – De kikkerbilletjes van de koning (6-9 jaar)
Koos Meinderts – De schelmenstreken van Reinaert de Vos (6-9 jaar)
Ulf Stark – Liefde is niet voor lafaards (6-9 jaar)
Marjolijn Hof – Lepelsnijder (9-12 jaar)
Davide Morosinotto – Het mysterieuze horloge van Walker & Dawn (9-12 jaar)
Jessica Morrigan – Nevermoor (9-12 jaar)
Mark Lowery – Charlie en ik (12-15 jaar)
Kahterine Marsh – Niemandsjongen (12-15 jaar)
Marloes Morshuis – De schaduwen van Radovar (12-15 jaar)
Marc ter Horst – Palmen op de Noordpool (informatief)
Arend van Dam – De bromvliegzwaan en andere verhalen over onze taal (informatief)
Floor Bal – Het hele soepzootje (informatief)
Kees Spiering – Jij begint (poëzie)
Hans Hagen – Onbreekbaar (poëzie)

Zilveren Penselen

Yvonne Jagtenberg – Mijn wonderlijke oom (geïllustreerde prentenboeken)
Harrie Geelen – Van twee ridders (geïllustreerde prentenboeken)
Chrudos Valousek – De pittige pruim die een pop werd – (geïllustreerde kinderboeken)
Marije Tolman – Vosje (geïllustreerde kinderboeken)
Jeffrey Alan Love – Noorse mythen over Odin, Thor en Loki (geïllustreerde kinderboeken)
Joren Joshua – Zeb. (geïllustreerde kinderboeken)
Anne Stalinski – De bromvliegzwaan en andere verhalen over onze taal (informatief)
Karst-Janneke Rogaar – Vriendschap is alles (informatief)

Vlag en Wimpel Penseeljury

Eva Eland – Als verdriet op bezoek komt (geïllustreerde prentenboeken)
Jon Klassen – De wolf, de eend en de muis (geïllustreerde prentenboeken)
Nooshin Safakhoo – Het meisje en haar zeven paarden (geïllustreerde prentenboeken)
Martijn van der Linden – Een indiaan als jij en ik (geïllustreerde kinderboeken)
Annemarie van Haeringen – Laat een boodschap achter in het zand (geïllustreerde kinderboeken)
Sylvia Weve – Zo Kreeg Midas Ezelsoren (geïllustreerde kinderboeken)
Paul Faassen – Eeh… (geïllustreerde jeugdboeken)
Alette Straathof – Jij begint (geïllustreerde jeugdboeken)
Shaun Tan – Verhalen uit de binnenstad (geïllustreerde kinderboeken)
Rose Blake – Kijken voor kinderen (informatief)
Anke Kuhl – Bij de beesten af (informatief)
Floor Rieder – Het mysterie van niks en oneindig veel snot (informatief)

Written by Ted

19 juni 2019 at 16:20

Geplaatst in Diversen

Herken de boef

with one comment

Schermafdruk 2019-06-19 06.01.07

Wie niet goed kan lezen en schrijven moet met een handicap door het leven. Dat geldt ook voor boeven. Hier probeert een boef mensen geld afhandig te maken door zich voor te doen als een bank. Maar er staan zo veel fouten in, dat alleen mensen die óók niet goed kunnen lezen en schrijven erin trappen.

Wie goed kan schrijven en lezen
heeft van phishing weinig te vrezen.

Written by Ted

19 juni 2019 at 06:04

Geplaatst in Diversen